Güne çoğu zaman yorgun, kafası karışık mı başlıyoruz? Ne kadar uğraşsak da bir türlü verimli bir sabaha uyanamıyoruz belki de. Peki ya size tüm gününüzü değiştirecek bir sır olduğunu söylesem? Robin Sharma’nın çoksatan kitabı 5 AM Club özeti tam da bu soruya cevap veriyor ve sabah rutinlerimizi kökten değiştirebilecek güçlü fikirler sunuyor.
Aslında farklı kültürlerde, dillerde sabahın önemine dair nice sözler, atasözleri var. “Erken kalkan yol alır,” deriz mesela. Ya da Benjamin Franklin’in “Erken yatan, erken kalkan; sağlıklı, varlıklı ve bilge olur,” sözü gibi. Anlaşılan o ki, erken uyanma faydaları sadece günümüze özel değil, çağlar boyu bilinen bir gerçek. İşte bu kitap da, dünyanın çoğu uyurken sabahın o ilk saatlerini en verimli şekilde değerlendirmenin yaşamımızı nasıl dönüştüreceğini anlatıyor.
Sabah 5’te Uyanmak: Günün Kontrolünü Ele Almak
Sabahın köründe, sıcacık yatağımızdan kalkmak bazen zor gelse de, bu eylem aslında bize müthiş bir güç hissi veriyor. Günün bir kısmını, özellikle de uyanma saatimizi ve o ilk saati, tamamen kontrol altına aldığımızda kendimizi çok daha yetkin hissediyoruz. Dünya uykudayken biz bir şeyler başardığımızda, bu kontrol hissi günün diğer alanlarına da yansıyor. Hatta dünyanın en başarılı insanlarından bazıları da sabah 5’te kalktıklarını söylüyor. Yoğun programları arasında kendilerine ayırabildikleri tek zaman dilimi genellikle sabahın erken saatleri oluyor. Kendi programımız o kadar yoğun olmasa bile, bu başarılı insanların iyi alışkanlıklarını benimsemek, hayatımızın en azından bir alanında tam kontrol sahibi olduğumuzu hissettirerek bize başarı hissi veriyor.
Güne nasıl başladığımız, günün gidişatını dramatik bir şekilde etkiliyor. Sabah kalktığımızda hissettiğimiz ruh hali, o ilk saatte yaşadıklarımız, tüm günümüze damgasını vuruyor. Yani, alarmımızı daha erken kurarak veya ilk saati nasıl geçireceğimizi planlayarak, aslında tüm günümüzün kalitesini belirleyebiliyoruz.
O Meşhur 20/20/20 Kuralı: Sabahları Verimli Geçirmenin Sırrı
Robin Sharma, sabahın ilk saatini, yani 60 dakikayı, üç eşit parçaya bölerek değerlendirmemizi öneriyor: 20/20/20 Kuralı.
* İlk 20 Dakika: Hareket Et
Sabah uyandığınızda vücudunuzu harekete geçirin, terleyin. Dans edebilir, bisiklete binebilir, hafif tempolu yürüyüş yapabilir veya vücudunuza iyi gelen herhangi bir fiziksel aktiviteyi tercih edebilirsiniz. Önemli olan, kan dolaşımınızı hızlandırmak ve güne enerjik başlamak.
* İkinci 20 Dakika: Yansıtma ve Planlama
Bu zaman dilimini düşünmek, planlamak, meditasyon yapmak, günlük tutmak veya dua etmek gibi aktivitelerle değerlendirin. Gününüzü zihninizde canlandırın, hedeflerinizi belirleyin ve yapılacaklar listenizi oluşturun. Sharma’nın da dediği gibi: “Planlanan şeyler yapılır.” Bir şeyi not almazsanız, erteleme olasılığınız çok daha yüksek. Aspirasyonlarınızı, hayallerinizi yazmak, onlara zaman ayırmak için de önemlidir. Aksi takdirde, zaman asla kendiliğinden bulunmaz.
* Son 20 Dakika: Zihinsel Gelişim
Bu son 20 dakikayı zihninizi beslemek için kullanın. Kitap okumak, bir podcast dinlemek veya eğitici bir belgesel izlemek gibi entelektüel gelişim sağlayacak faaliyetlere odaklanın. Sabah zihnimiz yeni fikirlere daha açık ve daha keskin oluyor, bu yüzden bu zaman dilimi öğrenme için paha biçilmezdir.
Çevrenizi Temiz Tutmak: Hem Fiziksel Hem Sosyal Alan
Üretkenliğimiz ve enerjimiz üzerinde çevremizin büyük etkisi var. Bu hem fiziksel hem de sosyal çevremiz için geçerli.
* Fiziksel Çevre: Robin Sharma, “Yaşadığınız mekan, ürettiğiniz çıktıyı etkiler,” diyor. George Orwell‘in sözleriyle de “Çevrenizde güzellik yarattığınızda, kendi ruhunuzu yenilersiniz.” Çalışma masamızı veya yaşam alanımızı düzenli tutmak, etrafımızı güzelleştirmek (belki birkaç taze çiçek, hoş kokulu bir mum), zihnimizi olumlu bir moda sokar ve yaratıcılığımızı tetikler. Önemli olan ne kadar parayla güzel bir alan yarattığımız değil, elimizdeki imkanlarla ne kadar anlamlı ve ilham verici bir ortam oluşturduğumuzdur.
* Sosyal Çevre: Yanımızdaki insanların gücünü asla hafife almamalıyız. “Bana arkadaşını söyle, sana kim olduğunu söyleyeyim,” atasözü boşuna değildir. Çevremizdeki insanların enerjileri ve yaratıcılık seviyeleri bize doğrudan yansır. Bu yüzden, bizi duygusal olarak yoran, enerjimizi tüketen insanlardan uzak durmak, kendimize yapabileceğimiz en büyük iyiliklerden biridir. Enerjimizi, sevdiğimiz şeylere ve bizi başarıya götürecek hedeflere yönlendirebilmek için sosyal çevremizi dikkatli seçmeliyiz.
Gönüllü Rahatsızlık: İrade Gücünü Geliştirmenin Yolu
Robin Sharma’nın ilginç önerilerinden biri de kendimizi gönüllü rahatsızlık durumlarına sokmaktır. Bu, soğuk duş almak, bir süre şekeri bırakmak veya belki de sert bir zeminde uyumak gibi kendi isteğimizle yarattığımız zorlayıcı durumları kapsar. Bu tür egzersizler, irade gücümüzü geliştirmemize yardımcı olur. İrade gücümüz de tıpkı bir kas gibi antrenmanla güçlendirilebilir.
Bu rahatsızlıkların üstesinden geldiğimizde, duruma hakim olduğumuzu hissederiz. En önemlisi ise, bu deneyimler kendimize olan algımızı değiştirir. Kendini daha özgüvenli, daha güçlü ve daha dayanıklı hissetmek, hayatımızın diğer alanlarında da kontrolü ele almamızı sağlar.
Alışkanlıklar ve Uyku: Kaliteli Bir Yaşamın Temelleri
Bir alışkanlığın yerleşmesi için önceden 21 gün dendiği bilinse de, aslında bunun 66 gün disiplinli çaba gerektirdiği belirtiliyor. Eğer 66 gün boyunca kesintisiz olarak sabah 5’te uyanırsanız, bu artık günlük rutininizin doğal bir parçası haline gelir. Unutmayın ki, “Şimdi kolay bulduğunuz her şey, bir zamanlar zordu.” Eskiden zorlandığımız, örneğin hızlı okumak veya hızlı yazı yazmak gibi eylemlerin şimdi ne kadar kolay geldiğini düşünün. Yeni bir alışkanlığı 66 gün boyunca deneyin, farkı göreceksiniz.
Kitaptaki önemli bir diğer fikir ise “ikiye üç kat” zihniyetidir. Gelirinizi iki katına çıkarmak istiyorsanız, profesyonel gelişiminiz ve kişisel ustalığınız gibi iki temel alana yaptığınız çabayı üç katına çıkarmanız gerekir. Bu yatırımları artırmanın yolu ise zamanınızı ve enerjinizi bu alanlara üç kat daha fazla harcamaktır.
Son olarak, yeterli miktarda uyku almanın önemi vurgulanır. Sabah erken kalkmak üzerine kurulu bir kitap olsa da, uykudan taviz vermemek gerektiği hatırlatılır. Herkesin uyku ihtiyacı farklıdır ve bu kişiden kişiye değişir. Vücudumuzdaki metabolizma ve yaşam süresi için önemli olan büyüme hormonunun (HGH) %75’i biz uyurken üretilir. Yeterli uyku almadığımızda irade gücümüz düşer ve sağlıksız seçimler yapmaya daha meyilli oluruz (mesela o çikolatayı yemek gibi). Yeterli uyku, doğru seçimler yapmak ve güçlü bir iradeye sahip olmak için hayati önem taşır.
Robin Sharma’nın “5 AM Club” kitabı, sadece bir sabah rutinleri rehberi değil, aynı zamanda kişisel dönüşüm ve yaşam kalitesini artırma yolculuğunda bize yol gösteren, ilham verici bir kılavuz. Bu dersler ışığında, siz de kendi sabahlarınızı ve dolayısıyla tüm yaşamınızı yeniden şekillendirebilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Robin Sharma’nın “5 AM Club” kitabındaki 20/20/20 Kuralı nedir?
Bu kural, sabah uyandıktan sonraki ilk 60 dakikayı 20’şer dakikalık üç bölüme ayırmayı önerir: İlk 20 dakikada bedensel hareket (egzersiz), ikinci 20 dakikada yansıtma ve planlama (meditasyon, günlük tutma), son 20 dakikada ise zihinsel gelişim (kitap okuma, öğrenme).
Yeni bir alışkanlık kazanmak ne kadar zaman alır?
Kitaba göre, bir alışkanlığın otomatikleşmesi ve günlük hayatımıza yerleşmesi için disiplinli bir şekilde 66 gün boyunca sürdürülmesi gerekmektedir.
Yeterli uyku almanın önemi nedir?
Yeterli uyku, vücudun büyüme hormonu (HGH) üretiminin büyük bir kısmı (%75) uyku sırasında gerçekleştiği için metabolizma ve genel yaşam kalitesi için kritik öneme sahiptir. Ayrıca, yeterli uyku irade gücümüzü artırır ve gün içinde daha iyi kararlar almamıza yardımcı olur.
